E-ticaret maliyet hesaplama: sipariş başına gider, kâr marjı ve satış fiyatı nasıl bulunur?
· 13 dk okuma · E-ticarete başlangıç
Kısa cevap: E-ticarette maliyet hesaplamak için bir siparişin size gerçekte neye mal olduğunu kalem kalem toplarsınız: ürünün alış ya da üretim maliyeti, paketleme, kargo, ödeme komisyonu, iade payı, sipariş başına reklam gideri ve aylık sabit giderlerinizden siparişe düşen pay. KDV hariç satış fiyatından bu toplamı çıkardığınızda kalan tutar sipariş başına net kârınızdır; bunu satış fiyatına böldüğünüzde net kâr marjını bulursunuz. Hesabı her ürün için bir kez yapın, giderler değiştikçe güncelleyin. Kargo gibi değişken kalemleri net görmek için kargo bedelini doğrudan kargo firmasına ödediğiniz bir e-ticaret altyapısı işinizi kolaylaştırır.
Neden "ürün maliyeti + kâr" hesabı yetmez?
Dükkânda satış yapanların alışık olduğu hesap basittir: ürünü kaça aldıysanız üzerine bir pay koyarsınız. İnternetten satışta ise her siparişle birlikte gelen başka giderler vardır. Kargoyu siz ödersiniz, kartla ödemede komisyon kesilir, müşteriyi siteye getirmek için reklam verirsiniz, bazı siparişler iade edilir. Bu kalemler tek tek küçük görünür ama toplandığında ürün maliyetinin yarısına yaklaşabilir.
Siteyi açarken ödediğiniz kalemleri (altyapı, tasarım, şirket kuruluşu) e ticaret sitesi kurma maliyeti yazımızda anlattık. Bu yazı mağazanız açıldıktan sonraki soruya odaklanıyor: bir sipariş size ne bırakıyor?
E-ticaret gider kalemleri: değişken ve sabit
Giderleri ikiye ayırın. Değişken giderler her siparişte tekrar eder; sabit giderler sipariş olsa da olmasa da her ay ödenir.
- Ürün alış ya da üretim maliyeti — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Tedarikçi, alım adedi, malzeme
- Paketleme (kutu, dolgu, bant, etiket) — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Ürün boyutu, kırılganlık
- Kargo — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Kargo anlaşmanız, desi ya da ağırlık
- Ödeme komisyonu — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Ödeme kuruluşu, tek çekim ya da taksit
- İade payı — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Ürün türü, iade oranı
- Sipariş başına reklam gideri — Türü: Değişken; Neye göre değişir?: Kanal, sektör, dönem
- Altyapı, alan adı — Türü: Sabit; Neye göre değişir?: Paket
- Mali müşavir, e-fatura ve e-arşiv — Türü: Sabit (kısmen değişken); Neye göre değişir?: İşlem ve belge sayısı
- Depo, kira, çalışan — Türü: Sabit; Neye göre değişir?: İşinizin büyüklüğü
Bir kalemin hangi gruba girdiğinden emin değilseniz şuna bakın: bu ay hiç sipariş gelmese bu parayı yine öder miydiniz? Cevap evetse sabittir.
Sipariş başına maliyet nasıl hesaplanır?
Kargo
Kargo ücreti paketin ağırlığına ya da hacmine göre belirlenir. Yurtiçi Kargo'nun anlattığı yönteme göre paketin hacmi en × boy × yükseklik (cm) çarpılıp 1.000'e bölünerek bulunur, yurt içinde bu sayı üçe bölünür ve gerçek ağırlıkla karşılaştırılır; hangisi büyükse ücret ona göre çıkar. Yani hafif ama büyük bir kutu, ağır ama küçük bir kutudan pahalıya gidebilir. Ürününüzü gerçekten kullanacağınız kutuya koyup ölçün ve anlaşmalı fiyat listenizdeki karşılığını yazın. Ücretsiz kargo sunuyorsanız bu tutar yine sizin giderinizdir.
Ödeme komisyonu
Kartla alınan ödemede ödeme kuruluşu ya da banka her işlemden pay keser. Örneğin iyzico kendi fiyat sayfasında her başarılı işlem için %4,29 ve 0,25 TL işlem ücreti (BSMV dahil) uyguladığını belirtiyor; taksitli satışta bankaya göre değişen vade farkı ayrıca hesaplanıyor. Komisyon müşterinin ödediği tutar üzerinden kesildiği için KDV dahil fiyata uygulanır. Havale ve EFT ile gelen ödemelerde bu kesinti yoktur; kapıda ödemede ise kargo firmasının tahsilat ücreti anlaşmanıza göre eklenir. Ticaret Bakanlığı'nın 2025 verisine göre e-ticaret ödemelerinin %62,5'i kartla, %29,2'si havale ve EFT ile, %3,5'i kapıda ödemeyle yapıldı; ödeme yöntemlerinizin karışımı ortalama komisyonunuzu belirler. Ödeme kuruluşu seçimini ve başvuruyu e ticaret sanal pos nasıl alınır yazımızda anlattık.
İade payı
Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği'ne göre müşteri cayma hakkını kullandığında, iade için belirttiğiniz kargo firmasıyla gönderirse iade masrafından sorumlu tutulamaz; hiç kargo firması belirtmediyseniz de ondan iade masrafı isteyemezsiniz. Yani iade kargosu çoğu durumda sizin giderinizdir. Bunu sipariş başına bir paya çevirin: iade edilen bir siparişin size maliyetini (gidiş ve dönüş kargosu, yeniden paketleme, satılamaz hale gelen ürün) iade oranıyla çarpın.
Reklam ve sabit gider payı
Bir ayda reklama harcadığınız tutarı o ay reklamdan gelen sipariş sayısına bölün; bu, sipariş başına reklam gideridir. Aynı şekilde aylık sabit giderlerinizi aylık sipariş sayısına bölerek her siparişe düşen sabit gider payını bulun. Sipariş sayısı arttıkça bu pay küçülür; bu yüzden ilk aylardaki hesap genellikle sonrakilerden kötü görünür.
Örnek hesap: bir siparişin gerçek maliyeti
Örnek (varsayım): KDV hariç 1.000 TL'ye satılan bir ürün. KDV oranı %20 varsayılmıştır, müşteri 1.200 TL öder. Tüm tutarlar varsayımdır; kendi tedarik fiyatınız, kargo anlaşmanız, ödeme kuruluşunuz ve ürününüzün KDV oranıyla hesaplayın.
- Ürün alış maliyeti — 450,00
- Paketleme — 15,00
- Kargo (anlaşmalı fiyat) — 90,00
- Ödeme komisyonu (1.200 TL × %4,29 + 0,25 TL) — 51,73
- İade payı (her yirmi siparişten biri iade, iade başına 200 TL) — 10,00
- Sipariş başına reklam — 120,00
- Değişken giderler toplamı — 736,73
- Sabit gider payı (aylık 10.000 TL ÷ 200 sipariş) — 50,00
- Toplam maliyet — 786,73
Bu siparişten kalan net kâr 1.000 − 786,73 = 213,27 TL, net kâr marjı yaklaşık %21,3. Yalnız ürün maliyetine bakan biri ise 550 TL kâr (%55) gördüğünü sanırdı. Aradaki fark, internetten satışın asıl maliyetidir.
E-ticaret kâr marjı nasıl hesaplanır ve kaç olmalı?
Üç sayıyı birbirinden ayırın:
- Brüt kâr marjı = (KDV hariç satış fiyatı − ürün maliyeti) ÷ KDV hariç satış fiyatı. Örnekte %55.
- Katkı payı = KDV hariç satış fiyatı − değişken giderler. Örnekte 263,27 TL. Bu tutar önce sabit giderlerinizi karşılar, sonra kâra dönüşür.
- Net kâr marjı = net kâr ÷ KDV hariç satış fiyatı. Örnekte %21,3.
Sık yapılan bir hata, maliyetin üzerine eklenen payı (kâr oranı) kâr marjıyla karıştırmaktır. 500 TL'ye aldığınız ürünü 1.000 TL'ye satarsanız maliyetin üzerine %100 eklemiş olursunuz ama brüt kâr marjınız %50'dir.
"Kâr marjı kaç olmalı" sorusunun herkes için geçerli bir cevabı yok; sektöre, ürünün iade riskine ve reklama ne kadar bağımlı olduğunuza göre değişir. Doğru soru şudur: brüt marjınız kargo, komisyon, iade, reklam ve sabit giderleri karşıladıktan sonra size bir şey bırakıyor mu? Bırakmıyorsa ya fiyatı, ya tedarik maliyetini, ya da reklam giderini değiştirmeniz gerekir.
Başa baş noktası: ayda kaç sipariş gerekir?
Sabit giderlerinizi sipariş başına katkı payına bölün. Örnekte 10.000 ÷ 263,27 ≈ 38. Yani bu ürünle ayda yaklaşık 38 sipariş sabit giderleri karşılar; bundan sonraki her sipariş kârdır. Hedef sipariş sayınız buna yakınsa, küçük bir reklam artışı ya da kargo zammı sizi zarara geçirebilir.
Hedef kâra göre satış fiyatı hesaplama
Fiyatı hedef marjınıza göre geriye doğru da bulabilirsiniz:
KDV hariç satış fiyatı = tutar olarak bilinen giderler ÷ (1 − yüzde olarak kesilen giderler − hedef net kâr marjı)
Örnekte tutar olarak bilinen giderler ürün, paketleme, kargo, iade payı, reklam, sabit gider payı ve 0,25 TL işlem ücretidir: 735,25 TL. Komisyon KDV dahil tutara uygulandığı için KDV hariç fiyatın yaklaşık %5,15'ine denk gelir (%4,29 × 1,2). %20 net marj hedefliyorsanız: 735,25 ÷ (1 − 0,0515 − 0,20) ≈ 982 TL (KDV hariç). Bu, kâr bırakan en düşük fiyattır; rakiplerinizin fiyatına ve ürününüzün değerine bakarak üstüne çıkabilirsiniz.
E-ticaret maliyet hesaplama Excel tablosu nasıl kurulur?
Ayrı bir program almadan bir tabloyla başlayabilirsiniz. Her ürün bir satır, şu sütunlar yeterli:
- Ürün adı
- KDV hariç satış fiyatı
- KDV oranı
- Ürün maliyeti
- Paketleme
- Kargo (desi ya da ağırlığa göre anlaşmalı fiyat)
- Komisyon oranı ve işlem ücreti
- İade oranı ve iade başına maliyet
- Sipariş başına reklam
- Sabit gider payı
- Net kâr (2. sütundan giderlerin çıkarılmışı)
- Net kâr marjı (11 ÷ 2)
Kargo zammı, komisyon değişikliği ya da yeni tedarik fiyatı geldiğinde yalnız ilgili hücreyi güncelleyin; hangi ürünlerin zarara geçtiğini hemen görürsünüz. Ayda bir, tahminlerinizi gerçek rakamlarla (gerçek iade oranı, gerçek reklam gideri) değiştirin.
Favenda bu hesabı nasıl kolaylaştırır?
Kargo maliyetinizi doğru hesaplamak için Favenda'da Yurtiçi, Aras, MNG, PTT, Sürat, Kolay Gelsin ve hepsiJET hesaplarınızı kendi anlaşmanızla bağlarsınız; kargo ücretini doğrudan kargo firmasına ödersiniz, ücret bizden geçmez. Sitedeki kargo ücretini desi ya da ağırlığa göre ayarlayabilir, ücretsiz kargo sınırı koyabilirsiniz; barkodlu etiket sipariş ekranından basılır, takip otomatik işlenir. Kapıda ödeme, havale ve kartla ödeme (iyzico ya da PayTR'nin 3D Secure sayfasında) aynı ödeme adımında sunulur. Mağaza paketi aylık 3.390 TL + KDV; yıllık ödemede 2 ay ücretsiz.
Sık sorulan sorular
E-ticarette kâr nasıl hesaplanır?
KDV hariç satış fiyatından ürün maliyetini, paketlemeyi, kargoyu, ödeme komisyonunu, iade payını, sipariş başına reklam giderini ve sabit giderlerden siparişe düşen payı çıkarın. Kalan tutar sipariş başına net kârdır. Bunu satış fiyatına bölerseniz net kâr marjını bulursunuz.
E-ticarette kâr marjı kaç olmalı?
Herkes için geçerli tek bir oran yok. Brüt marjınız kargo, komisyon, iade, reklam ve sabit giderleri karşıladıktan sonra hâlâ kâr bırakmalı. Yukarıdaki formülle hedef marjınıza göre en düşük satış fiyatını bulun ve fiyatınızın bunun altına düşmediğinden emin olun.
Ücretsiz kargo kârı nasıl etkiler?
Ücretsiz kargo, kargo giderini ortadan kaldırmaz; yalnız onu müşteriden size taşır. Kargo tutarını sipariş başına maliyete ekleyin ve ya ürün fiyatına yansıtın ya da yalnız belirli bir sepet tutarının üstünde ücretsiz kargo verin.
Kaynaklar: iyzico, "Fiyatlandırma"; T.C. Ticaret Bakanlığı, "Türkiye'de E-Ticaretin Görünümü Raporu Yayınlandı" (12 Mayıs 2026); Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği (Resmî Gazete, 27 Kasım 2014, sayı 29188), madde 12 ve 13; Yurtiçi Kargo, "Fiyat Nasıl Hesaplanıyor?". Bilgiler 26 Ekim 2026 itibarıyla geçerlidir. Örnek hesaptaki tutarlar varsayımdır; vergi ve muhasebe konularında mali müşavirinize danışın.